سوزن انژکتور پراید نیمه انژکتوری آریزون

معرفی سیستم نیمه‌انژکتوری پراید

پراید از دو سیستم سوخت‌رسانی معروف استفاده کرده است:

کاربراتوری (قدیمی‌تر)

نیمه‌انژکتوری (MPFi یا Multi Point Fuel Injection): این سیستم، مدل پیشرفته‌تری است که در آن سوخت توسط انژکتورها به داخل منیفولد هوا پاشیده می‌شود (نه مستقیماً به داخل سیلندر). پراید نیمه‌انژکتوری دارای چهار سوزن انژکتور است، یکی برای هر سیلندر.

سوزن انژکتور (Fuel Injector) چیست؟

سوزن انژکتور قطعه‌ای الکترومکانیکی و بسیار دقیق است که وظیفه دارد سوخت پرفشاری را که از طرف پمپ بنزین می‌آید، به صورت پودر (مه یا اسپری) بسیار ریز و یکنواختی به داخل منیفولد هوا پاشش کند. این کار باعث اختلاط بهتر هوا و بنزین و در نهایت احتراق کامل‌تر و بهینه‌تر می‌شود.
اجزای اصلی سوزن انژکتور:

بدنه: معمولاً از فلز مقاوم ساخته شده است.

سیم پیچ (کویل) الکتریکی: با دریافت پالس‌های الکتریکی از ECU (کامپیوتر خودرو)، یک میدان مغناطیسی ایجاد می‌کند.

سوزن (Needle) یا پیستون کوچک: این قسمت توسط میدان مغناطیسی به سمت بالا کشیده می‌شود.

سوراخ‌های پاشش (Nozzle): انتهای انژکتور که دارای سوراخ‌های بسیار ریز است. با بلند شدن سوزن، بنزین تحت فشار از این سوراخ‌ها به بیرون پاشیده می‌شود.

اورینگ (O-Ring): برای آب‌بندی کامل اتصال انژکتور به ریل سوخت و منیفولد هوا استفاده می‌شود تا از نشت بنزین یا ورود هوا جلوگیری کند.

نحوه کار سوزن انژکتور در پراید نیمه‌انژکتوری

دریافت فرمان: سنسورهای مختلف خودرو (مانند سنسور موقعیت دریچه گاز، سنسور دور موتور، سنسور فشار منیفولد و…) اطلاعات را به ECU می‌فرستند.

تفسیر داده‌ها: ECU این داده‌ها را تحلیل می‌کند و مقدار دقیق سوخت و زمان پاشش را برای هر انژکتور محاسبه می‌کند.

ارسال پالس الکتریکی: ECU یک پالس الکتریکی (ولتاژ) را برای مدت زمان بسیار کوتاهی (معمولاً در حد میلی‌ثانیه) به سیم پیچ انژکتور مورد نظر ارسال می‌کند.

باز شدن انژکتور: این پالس الکتریکی باعث ایجاد میدان مغناطیسی شده و سوزن داخلی انژکتور را به سمت بالا می‌کشد و مسیر خروج سوخت را باز می‌کند.

پاشش سوخت: بنزین تحت فشار (حدود ۲.۵ تا ۳ بار) که در “ریل سوخت” وجود دارد، از سوراخ‌های نازل عبور کرده و به صورت مه بسیار ریز به پشت سوپاپ هوا (در منیفولد) پاشیده می‌شود.

بسته شدن انژکتور: با قطع شدن پالس از ECU، میدان مغناطیسی از بین رفته و یک فنر کوچک (یا فشار سوخت) سوزن را به جایگاه اولیه برمی‌گرداند و پاشش قطع می‌شود.

نکته کلیدی: مدت زمانی که پالس الکتریکی به انژکتور ارسال می‌شود، “زمان پالس انژکتور” یا “پالس‌” نامیده می‌شود. هرچه این زمان طولانی‌تر باشد، سوخت بیشتری پاشیده می‌شود (مثلاً هنگام شتابگیری) و برعکس.
اهمیت و مزایای سوزن انژکتور سالم

کاهش مصرف سوخت: پاشش دقیق سوخت باعث احتراق کامل‌تر می‌شود.

افزایش قدرت و شتابگیری: پاسخگویی بهتر موتور به پدال گاز.

کاهش آلایندگی: با احتراق کامل، گازهای سمی کمتری تولید می‌شود.

راه‌اندازی آسان‌تر در هوای سرد: ECU می‌تواند در استارت اولیه سوخت بیشتری پاشش کند.

کارکرد نرم و بدون لرزش موتور.

علائم خرابی سوزن انژکتور پراید

اگر یک یا چند انژکتور خراب یا کثیف شوند، علائم زیر ظاهر می‌شوند:

کمپرس (سه‌ضرب) موتور در حالت درجا (Idle): معروف‌ترین علامت خرابی انژکتور است. موتور به صورت نامنظم کار می‌کند و دور موتور ثابت نیست.

لرزش شدید موتور: مخصوصاً هنگام درجا کار کردن یا دورهای پایین.

افزایش مصرف سوخت: چون پاشش بهینه نیست.

کاهش قدرت و شتاب: خودرو “تنبل” می‌شود و در سربالایی‌ها یا هنگام سبقت‌گیری ضعف نشان می‌دهد.

خام‌سوزی (Backfire): خروج دود سیاه از اگزوز به دلیل ترکیب غلیظ (سوخت نسوخته).

بوی بنزین: در موارد شدید، ممکن است بوی بنزین در اگزوز یا فضای موتور احساس شود.

گرفتن ساسات (استارت خوردن سخت): مخصوصاً زمانی که موتور گرم است.

چک کردن لامپ چک (Check Engine): ECU ممکن است خطاهای مربوط به اختلال در عملکرد سیلندرها (مانند خطاهای P0301 تا P0304 به ترتیب برای سیلندرهای ۱ تا ۴) را در حافظه ذخیره کند.

تشخیص و عیب‌یابی

تست استتوربو (شنیداری): با یک پیچ گوشتی بلند یا لوله، یک سر آن را روی بدنه انژکتورها و سر دیگر را روی گوش خود قرار دهید. در حالت درجا کار کردن موتور، باید صدای کلیک‌کردن منظم و تیز همه انژکتورها را بشنوید. اگر صدای یکی متفاوت یا قطع شده بود، احتمال خرابی وجود دارد.

تست اهم (مقاومت الکتریکی): با یک مولتی‌متر، مقاومت الکتریکی بین دو پایه انژکتور را اندازه می‌گیرند. مقاومت استاندارد انژکتورهای پراید معمولاً بین ۱۱ تا ۱۶ اهم است. اگر مقاومت بی‌نهایت (قطع) یا صفر (اتصال کوتاه) یا خیلی خارج از این محدوده باشد، انژکتور خراب است.

تست مکانیکی (نشت و پاشش): این تست باید توسط مکانیک انجام شود. ریل سوخت به همراه انژکتورها خارج شده و با روشن کردن پمپ بنزین، شکل پاشش هر انژکتور بررسی می‌شود. پاشش باید مخروطی یکنواخت و ریز باشد. اگر پاشش قطره‌ای یا نامنظم باشد، انژکتور نیاز به شستشو یا تعویض دارد.

خواندن خطای ECU: با دستگاه دیاگ، خطاهای کامپیوتر خودرو خوانده می‌شود که می‌تواند سیلندر معیوب را مشخص کند.

راه‌های رفع مشکل

شستشوی انژکتور (سرویس انژکتور):

شستشوی درجا (On-Clean): با استفاده از دستگاه و یک مایع شوینده مخصوص، این مایع از طریق یک شلنگ به ریل سوخت متصل شده و در حین کارکرد موتور، انژکتورها را از داخل تمیز می‌کند. این روش برای انژکتورهای کمی کثیف مناسب است.

شستشوی خارج از موتور (Off-Clean): انژکتورها از موتور خارج شده و روی یک دستگاه اولتراسونیک مخصوص قرار می‌گیرند. این دستگاه با ایجاد امواج فراصوت و عبور دادن مایع شوینده، رسوبات داخلی و خارجی انژکتور را به طور کامل پاک می‌کند. این روش، بهترین و مؤثرترین روش است.

تعویض انژکتور: اگر سیم پیچ داخلی انژکتور سوخته باشد یا سوزن آن شکسته یا فرسوده شده باشد، باید حتماً تعویض شود. توصیه می‌شود در صورت تعویض یک انژکتور، اورینگ‌های همه انژکتورها نیز حتماً تعویض شوند.